Kredi karşılaştırırken iki farklı soru kolayca birbirine karışır: “Her ay ne kadar ödeyeceğim?” ve “Bu finansman için toplam ne kadar para ödeyeceğim?” Daha düşük taksit, daha uzun vadeye yayıldığı için toplamda daha pahalı olabilir. Daha düşük aylık faiz de başlangıç kesintisi yüksekse beklediğiniz sonucu vermeyebilir. Anlamlı bir karşılaştırma, tekliflerin size aynı kullanılabilir parayı sağlamasıyla başlar.
Bu hesaplayıcı, sizin yazdığınız iki ile sekiz teklifin ödeme planını aynı net ihtiyaç üzerinden oluşturur. İlk taksit, nominal toplam ödeme ve yıllık eşdeğer oran birlikte gösterilir. Bankalardan güncel fiyat alınmaz, başvuru yapılmaz ve kredi onayı sorgulanmaz. Rehberdeki bütün faizler, yükler ve kesintiler yöntemi açıklayan özgün senaryo girdileridir; güncel kampanya veya bağlayıcı teklif olarak kullanılamaz.
Önce elinizde kalması gereken tutarı belirleyin
“Elde kalması gereken net kredi” alanına, başlangıç kesintilerinden sonra kullanmak istediğiniz tutarı yazın. Örneğin ödemeniz gereken harcama 100.000 TL ise karşılaştırmanın ortak ihtiyacı 100.000 TL olur. Bu alan her teklif için ayrı anapara belirlemez; bütün satırlar aynı ihtiyaçla hesaplanır. Kesintisi farklı olan teklifler böylece farklı kullanılabilir tutarlar üzerinden yanlış biçimde yarışmaz.
Net tutarı belirlerken kredi anaparası ile hesaba geçen paranın aynı olup olmadığını teklif belgesinden kontrol edin. 100.000 TL kredi kullandırılıp 1.000 TL kesilmesi, 99.000 TL kullanılabilir para verir. Buradaki model ise 100.000 TL net ihtiyacı korumak için 101.000 TL anapara oluşturur. Gerçek teklif bu tutara izin vermiyorsa ekrandaki sonuç, mevcut belgenin aynısı değil, tutarı eşitlenmiş bir senaryodur.
Başlangıç masrafının işlenme biçimi sonucu belirler
Araçta anapara = net ihtiyaç + başlangıç masrafı kabul edilir. Ardından başlangıç masrafı kullandırım sırasında kesilir. 100.000 TL ihtiyaç ve 1.000 TL kesinti için işlem 101.000 − 1.000 = 100.000 TL'dir. Taksitler 101.000 TL borç üzerinden hesaplanır; yıllık eşdeğer oran ise elde kalan 100.000 TL ile gelecekteki taksitleri ilişkilendirir. Masrafın finansmanı bu iki aşamada görünür olur.
Bu nedenle toplam ödemeye aynı 1.000 TL'yi yeniden eklemeyin. Kesinti zaten büyütülmüş anaparanın içinde finanse edilmiştir. “Başlangıçta tahsil edilen” ifadesi burada zamanlamayı anlatır; ücretin kendi birikiminizden ayrıca karşılandığını anlatmaz. Masrafı dışarıdan peşin ödediğiniz, borcu artırmadığınız bir teklif başka nakit akışı kurar. Böyle bir belgeyi bu alana olduğu gibi yazmak karşılaştırma varsayımını değiştirir.
Teklif satırındaki beş bilgi nasıl yazılır?
Her teklif ayrı satıra, beş bilgi noktalı virgülle ayrılarak girilir. Sıralama teklif adı; ay; aylık faiz yüzdesi; faiz üzerine yük yüzdesi; başlangıç masrafı TL şeklindedir. Örneğin Teklif A;12;3;0;1000 satırı, 12 ay vade, aylık yüzde 3 faiz, faiz üzerine sıfır yük ve 1.000 TL başlangıç kesintisi demektir. Parasal veya yüzdesel birim işaretlerini sayıya eklemeyin.
Ondalık faiz için 2,9, tutar için 1500 veya 1500,50 yazabilirsiniz. 3 aylık yüzde 3'tür; yüzde 3 için 0,03 yazarsanız bambaşka bir oran tanımlarsınız. Teklif adları birbirinden farklı olmalı, içlerinde ayırıcı noktalı virgül bulunmamalıdır. “A 12 ay” ve “A 24 ay” gibi kısa, açıklayıcı adlar aynı kaynaktan aldığınız iki senaryoyu izlemeyi kolaylaştırır.
| Alan | Girilecek bilgi | Sık karıştırılan nokta |
|---|---|---|
| Net kredi | Kesinti sonrası kullanılabilir ortak tutar | Teklif belgesindeki brüt anapara olmayabilir |
| Ay | Taksit sayısı | Yıl veya ilk ödeme tarihi değildir |
| Aylık faiz | Aylık yüzde değer | Yıllık oran doğrudan buraya yazılmaz |
| Faiz yükü | Faiz üzerine uygulanan kullanıcı yüzdesi | Anaparanın yüzdesi değildir |
| Başlangıç masrafı | Bir defalık finansmana eklenen kesinti | Taksitlere tekrar eklenmez |
Faiz üzerine yük ile aylık faizi ayırın
Ödeme planının dönem oranı, aylık faiz / 100 × (1 + yük / 100) işlemiyle bulunur. Tamamen aritmetik bir örnekte aylık yüzde 2 faiz ve yüzde 30 yük, yüzde 2,6 dönem oranı üretir. Buradaki yüzde 30, 100.000 TL anaparadan doğrudan 30.000 TL kesinti oluşturmaz; modelde hesaplanan faiz tutarının üzerine uygulanan yükü temsil eder.
Alan herhangi bir ürünün vergi, fon veya yasal oranını kendiliğinden seçmez. Gerçek teklifin yük bilgisi belirsizse, sıfır yazmak bütün maliyetlerin olmadığına dair doğrulama sayılmaz. Bankanın verdiği ödeme planıyla bu ayrımı netleştirin. Ayrıca faiz zaten yükleri içeren birleşik bir oran olarak verilmişse aynı yükü ikinci kez uygulamak maliyeti büyütür. Girdi belgesindeki tanım hesap formülünden önce gelmelidir.
Eşit taksit planında borç nasıl azalır?
Model, başlangıç borcunu sabit dönem oranıyla ve aylık taksitlerle kapatır. Pozitif oranda teorik taksit P × r / [1 − (1 + r)⁻ⁿ] ilişkisinden türetilir. P finansmana eklenen masraf dahil anapara, r yük dahil dönem oranı, n ay sayısıdır. Oran sıfırsa taksit P / n olur. Formül tutarlı bir ödeme düzeni kurar; bankanın bütün sözleşme ayrıntılarını yeniden oluşturmaz.
Her ay önce kalan borcun faizi hesaplanır, taksitten kalan kısım anaparayı azaltır. Kalan borç azaldıkça aynı dönem oranı daha küçük tutara uygulanır. Faiz ve ödemeler kuruşa yuvarlanır; son taksit borcu kapatacak şekilde düzeltilir. Bu nedenle tabloda “ilk taksit” yazılır. İlk taksiti ay sayısıyla çarpmak, motorun gerçek ödeme planı toplamından birkaç kuruş farklı sonuç verebilir.
Nominal toplam hangi soruyu cevaplar?
Nominal toplam, modeldeki bütün taksitlerin TL cinsinden toplamıdır. Gelecekte ödenecek 1 TL ile yakın ayda ödenecek 1 TL toplama aynı değerle girer. Bu rakam, ödeme günlerini ekonomik olarak ağırlıklandırmadan cebinizden çıkacak toplamı karşılaştırır. Aynı net ihtiyacın üzerindeki fark ise bu senaryodaki finansman farkıdır; yalnızca faiz değildir, finanse edilen başlangıç kesintisinin etkisini de içerir.
Ana sonuçta en düşük nominal toplamlı teklifin adı gösterilir. Bu seçim, girdiğiniz satırların matematiksel sıralamasıdır. Kredi kullanmanızın uygunluğu, gelirinizin yeterliliği veya teklifin sözleşme şartlarının yararı hakkında karar üretmez. Özellikle vadeler farklıysa aynı ekranda ilk taksit ve yıllık eşdeğer sütununu da okuyun. Tek ölçütü büyütmek, diğer iki ölçütün anlattığı farkı görünmez bırakır.
Yıllık eşdeğer oran neyi ölçer?
Araç, gelecekteki aylık taksitleri bugüne indiren bir aylık iç oran bulur. Net ihtiyaç = taksit₁ / (1 + i) + taksit₂ / (1 + i)² + … eşitliği sağlanır. İlk ödeme kullandırımdan bir ay sonra, diğerleri eşit aylık aralıklarla kabul edilir. Bulunan i, girdiğiniz aylık akdi faizle aynı olmak zorunda değildir; başlangıç kesintisi ve yuvarlanmış ödeme planı nakit akışını değiştirir.
Yıllık eşdeğer, [(1 + i)¹² − 1] × 100 olarak gösterilir. Aylık oranı 12 ile çarpmak bu bileşik dönüşümün yerine geçmez. Yıllık eşdeğer, aynı net para için ödeme zamanlamasını dikkate alan bir karşılaştırma ölçüsüdür. Enflasyon düzeltilmiş maliyet, kredi tutarına uygulanacak ek fatura veya bir yılda ödenen faizlerin basit toplamı değildir. Yüzdeyi hangi nakit akışından elde ettiğinizi koruyarak okuyun.
Düşük toplam ile düşük oran farklı tekliflerde olabilir
100.000 TL net ihtiyaçta Teklif A;12;3;0;1000 ve Teklif B;24;2;0;500 satırlarını karşılaştırın. İlk teklifin ilk taksiti 10.146,67 TL, toplamı 121.760,04 TL, yıllık eşdeğeri yaklaşık %45,3764 olur. İkinci teklifin ilk taksiti 5.313,55 TL, toplamı 127.525,06 TL, yıllık eşdeğeri yaklaşık %27,4834 çıkar. İki teklif de başlangıçta aynı kullanılabilir parayı sağlar.
A teklifinde nominal toplam 5.765,02 TL daha düşüktür. B teklifinde ise ödeme daha uzun sürer, aylık yük hafifler ve yıllık eşdeğer oran daha düşük çıkar. Sonuçlar birbirini çürütmez; farklı soruları cevaplar. Düşük oran, daha uzun süre borç taşımanın toplam tutarı azaltacağını garanti etmez. Bu iki satır yüklenebilir örnekte hazırdır; gerçek oranlarınızla değiştirirken bütün varsayımları birlikte güncelleyin.
Daha düşük aylık faiz her zaman daha düşük toplam vermez
Aynı 100.000 TL ihtiyaç ve 12 ay vadede Masrafsız;12;3;0;0 ile Düşük oran;12;2,9;0;1500 satırlarını deneyin. Masrafsız senaryonun ilk taksiti 10.046,21 TL, toplamı 120.554,50 TL olur. Yüzde 2,9 oranlı, 1.500 TL kesintili senaryoda ilk taksit 10.136,13 TL, toplam 121.633,52 TL çıkar. Kesinti toplam başlangıç borcunu büyütmüştür.
Bu örnekte nominal fark 1.079,02 TL'dir ve daha düşük aylık faizli satır daha yüksek toplam verir. Yıllık eşdeğerler de sırasıyla yaklaşık %42,5761 ve %45,0808 olur. Karşılaştırma için ilan edilen tek oranı okumak yeterli değildir. Buradaki 1.500 TL herhangi bir yasal tahsis bedeli iddiası taşımaz; kullanıcı tarafından girilen toplam başlangıç kesintisidir. Gerçek bedelin niteliği ve uygulanabilirliği ayrıca belgelenmelidir.
Faizsiz iki vadede eşitliği doğru yorumlayın
12.000 TL ihtiyaçta sıfır oran, sıfır yük ve sıfır masrafla altı ay için ilk taksit 2.000 TL, on iki ay için 1.000 TL olur. Her iki toplam 12.000 TL, yıllık eşdeğer de %0 çıkar. Bu, oran ve kesinti içermeyen açık bir aritmetik kontrolüdür. Gerçek bir kampanyanın faizsiz veya ücretsiz olduğuna dair doğrulama olarak kullanılamaz.
Tam eşitlikte araç listede önce bulunan teklifin adını gösterebilir. Bunun anlamı o teklifin ekonomik olarak üstün olduğu değildir; tabloda eşitliğin kendisi görülebilir. Sonuçları karşılaştırırken yalnızca öne çıkarılan adı okumayın. Aynı toplam ve aynı oran yanında ödeme süresinin değişmesi, aylık bütçe ve borcun ne kadar zaman açık kalacağı bakımından farklılık yaratır. Bu farklılık için motor ayrı bir uygunluk puanı üretmez.
Bankanın resmî oranı ile bu hesabı karıştırmayın
Ticaret Bakanlığının yayımladığı Tüketici Kredisi Sözleşmeleri Yönetmeliğinin 14. maddesinde, tüketici kredisi sözleşmesinde efektif yıllık faiz oranının bulunması ve ekindeki yönteme göre hesaplanması düzenlenir. Bu araç gerçek takvim tarihlerini, ürün bazında dahil edilecek giderlerin hukuki kapsamını ve yönetmelikteki bütün varsayımları işlemez. Ekrandaki yıllık eşdeğer oran senaryosu, bankanın resmî maliyet açıklamasını doğrulayan belge değildir.
Bakanlığın tüketici kredisi bilgilendirmesi, sözleşme öncesi formun ve toplam maliyetin incelenmesini vurgular; açık talep olmadan kredi bağlantılı sigorta yapılamayacağını da açıklar. Resmî metinlerdeki bu konular teklif belgesini okurken yardımcıdır. Hesaplayıcı sigorta ürününüzü incelemez, yasal ücret onayı vermez ve 600 aylık yazılım sınırını bir ürün için izin verilen vade saymaz. Ürün şartlarını matematiksel giriş sınırlarından ayrı değerlendirin.
Tek seferlik ve dönemsel giderleri birbirine taşımayın
Başlangıç kesintisi alanı tek seferlik bir tutarı temsil eder. Her yıl yenilenen prim, aylık hizmet bedeli veya farklı tarihlerde ödenen gideri bu alanda toplamak, ödemenin zamanını değiştirir. Gerçekte gelecekte ödenecek bir bedel başlangıç borcuna eklendiğinde hem finansman tutarı hem ödeme akışı farklılaşır. Böyle bir yaklaşıklaştırma yapıyorsanız sonucu gerçek teklifin tam maliyeti diye sunmayın.
Eşit olmayan aylık ödemeleri incelemek için “Kredi Yıllık Eşdeğer Maliyet” aracındaki ödeme listesi daha uygun bir başlangıçtır. Orada da aylık aralık varsayımı sürer; gerçek tarihler otomatik çözülmez. Mevcut krediyi başka planla kapatmayı inceliyorsanız “Kredi Refinansman Karşılaştırması” bugünkü kapama anaparası ve geçiş gideri ayrımı sunar. Teklif karşılaştırmasına geçmişte ödenmiş taksitleri katmak yeni kredi ihtiyacını temsil etmez.
Teklif bilgisinin hangi tarihe ait olduğunu not edin
Bir karşılaştırma, girdilerin geçerli olduğu bağlam kadar anlamlıdır. Teklifin düzenlendiği tarih, istenen net tutar, vade, ilk ödeme günü, masrafın nasıl tahsil edildiği ve sigorta kapsamı kendi belgenizde birlikte bulunmalıdır. Farklı tarihlerden aldığınız oranlar aynı anda kullanılabilir olmayabilir. Hesaplayıcı teklif sürelerini veya başvuruya özel koşulları takip etmez; yazdığınız sayıların kaynağını kendiniz korumalısınız.
Belgedeki taksitle hesap taksiti uyuşmuyorsa önce tutar ve masraf biçimini kontrol edin, ardından aylık faiz ve yük tanımlarını inceleyin. İlk ödeme tarihi, günlük faiz, dönemsel bedel veya yuvarlama düzeni farklı olabilir. Uyuşmazlığı gidermek için oranı rastgele değiştirerek yalnızca taksiti eşitlemek, diğer sonuçları doğru yapmaz. Eksik bilgiyi tamamlayıp modelin karşılayabildiği kısmı belirlemek daha anlamlı bir karşılaştırma sağlar.
Sonuçları bütçe açısından birlikte okuyun
Nominal toplam borcun tüm dönemindeki ödeme miktarını, ilk taksit ise ilk aylardaki nakit ihtiyacını gösterir. Daha düşük toplamlı planın aylık ödemesi bütçenizi aşabilir. Daha düşük taksitli plan da borcu daha uzun süre açık tutabilir. Araç hane geliri, mevcut diğer borçlar, değişen zorunlu giderler veya gelir kesintisi ihtimalini ölçmez. Dolayısıyla birinci sırayı doğrudan kişisel seçim olarak yorumlamayın.
Karşılaştırmayı iki aşamada okuyabilirsiniz: önce bütün tekliflerin aynı net ihtiyacı ve masraf varsayımını sağladığını kontrol edin; ardından taksit, toplam ve yıllık eşdeğerin birlikte nasıl değiştiğine bakın. Gerçek ödeme planında son taksit ve diğer giderleri ayrıca inceleyin. Böylece sonuç, tek bir “en uygun” etiketi yerine kendi belgelerinizdeki farkları açıklayan bir hesap olur. Nihai sözleşme tutarlarını ve koşullarını kredi verenin yazılı belgelerinden doğrulayın.