Kredi kartı gecikme faizi: son ödeme sonrası iki matrah senaryosu

D, bu hesap için seçtiğiniz alışveriş anaparasıdır. Ekstrede görünen toplam borcu koşulsuz biçimde D alanına taşımayın. Gerçek hesap özeti eski borç, nakit kullanım, faiz, ücret, vergi veya başka işlemler içerebilir. Bu araç bunları ayırmaz. D’nin yalnız modelin kapsamındaki alışveriş anaparasını içerdiği varsayılır. Ayrıştıramadığınız bir toplamı buraya yazmak, iki matrahın gerçek borcunuzla eşleştiğini göstermez.

M, bu D tutarı içindeki varsayılan asgari paydır. Sıfır olabilir, D’yi aşamaz. Hesaplayıcı kart limitinizden veya güncel bir asgari ödeme oranından M üretmez. Gerçek ekstrenin asgari tutarında başka kalemler bulunabileceği için onu bu temiz alışveriş anaparasının içinde otomatik bir pay saymaz. Buradaki eşik kullanıcı tarafından belirlenmiş dar senaryo girdisidir; bankanın belirlediği asgari tutarın yeniden hesaplanması değildir.

P ise son ödeme gününe kadar bu alışveriş anaparasına doğrudan uygulanmış olduğunu varsaydığınız azaltımdır. Bankaya yatırılan gerçek nakit ödeme ile eş anlamlı değildir. Gerçek ödemenin ücretlere, faizlere veya farklı borçlara dağıtılması bu araçta çözülmez. P’nin hem D’yi hem de varsayılan asgari payın ödenmemiş kısmını aynı ölçüde azalttığı kabul edilir. Bu açık varsayımı korumak, hesaplanan matrahların bir banka mahsup kaydı gibi yorumlanmasını önler.

Önce kalan alışveriş anaparası K=D−P bulunur. Ardından gecikme oranıyla hesaplanacak pay G=max(M−P,0) olur. Kalan kısmın akdi faiz matrahı A=K−G şeklinde hesaplanır. A ile G üst üste binmez; toplamları tam olarak K’dir. Bu nedenle aynı lira hem akdi hem gecikme matrahına birden eklenmez. İki farklı faiz satırının bulunması, bütün borca iki kez faiz uygulandığı anlamına gelmez.

P, M’den küçükse varsayılan asgari payın bir kısmı açık kalır. Bu durumda G pozitif, A ise D−M olur. P, M’ye eşit veya ondan büyükse G sıfıra iner ve kalan K’nın tamamı A’ya geçer. P=D olduğunda kalan anapara ve her iki matrah sıfırdır. Bunlar modelin aritmetik sonuçlarıdır; gerçek kartın gecikme durumu, kullanım kısıtı veya bütün yükümlülüklerinin sona erdiğine ilişkin karar oluşturmaz.

Bu ayrım özellikle asgari pay ile alışveriş anaparasını birbirine karıştırmamak için yararlıdır. Örneğin 10.000 TL içindeki 2.000 TL varsayılan paydan 1.000 TL azaltım yapılmışsa gecikme matrahı 1.000 TL’dir; kalan anaparanın tamamı olan 9.000 TL değildir. Kalanın diğer 8.000 TL’si ayrı akdi matrahta durur. Hangi oranı değiştirdiğinizi incelerken o orana bağlı tutarın büyüklüğünü de birlikte kontrol edin.

Son ödeme tarihi, hesap tarihi ve sonraki hesap kesim tarihi birlikte girilir. Son ödeme tarihi hesap tarihinden sonra olamaz. Hesap tarihi ise sonraki kesimden kesin olarak önce olmalıdır; sonraki kesim günü bu hesaba dahil değildir. Bu sınır, modelin yeni bir hesap dönemini işlemeye başlamasını önler. Sonraki kesim bir bitiş denetimidir; yeni ekstre düzenlenmez, yeni asgari pay türetilmez ve faiz ikinci bir döneme aktarılmaz.

Gün sayımı son ödeme gününü dışarıda, hesap gününü içeride bırakır: (son ödeme tarihi, hesap tarihi]. Örneğin son ödeme 10 Ekim, hesap tarihi 16 Ekim ise 11, 12, 13, 14, 15 ve 16 Ekim sayılır; süre altı gündür. Hesap tarihi son ödeme günüyle aynıysa süre sıfırdır. Bu durumda matrahlar pozitif kalsa bile seçilen son ödeme sonrası aralık için faiz sıfır olur.

Girilen son ödeme tarihinin ilgili durum için etkili tarih olduğunu siz varsayarsınız. Araç hafta sonu, resmî tatil, valör veya işlem saati nedeniyle tarih kaydırmaz. Takvimdeki gerçek günleri sayar; artık yıldaki 29 Şubat da bu günlerden biridir. Ancak sayılan günler, faiz formülündeki otuz günlük normalizasyonu değiştirmez. Gerçek bankanın her durumda aynı gün sınırı veya yuvarlama yöntemini kullandığı sonucuna varılmaz.

Akdi ve gecikme oranlarını aylık yüzde olarak siz girersiniz. A matrahının faizi, A ile aylık akdi yüzde ve gün sayısının çarpımının 100×30’a bölünmesidir. G matrahının faizi de aynı biçimde gecikme yüzdesiyle hesaplanır. Otuz günlük normalizasyon, aylık oranı seçilen gerçek gün sayısıyla orantılamak için bu senaryoda kullanılan açık yöntemdir. Bu hesap yıllık oranı 365 veya 360 güne bölme yöntemi değildir.

Örneğin aylık yüzde 3, on günlük aralıkta yüzde 1’lik basit oran etkisi verir. Bu ifade ayın gerçekten otuz gün sürmesini gerektirmez. Şubatın uzunluğu veya otuz bir günlük aylar, tarihlerden sayılan d değerini etkiler; paydadaki 30 sabit kalır. Yöntem, kullanıcı oranları ve sabit matrahlarla çalışır. Bankanın gün bazını veya ekstre döneminin tamamını kendi başına seçmez.

İki oran birbirinden bağımsız kullanıcı varsayımlarıdır. Gecikme oranını akdi orandan düşük girmeniz otomatik olarak reddedilmez; bunun ters bir oran varsayımı olduğu açıklanır. Böyle bir girişte karşılaştırma farkı negatif çıkabilir. Bu sonuç bir kurumun böyle fiyat uyguladığı veya hukuken uygulayabileceği anlamına gelmez. Oranların sıfır olması da güncel bir muafiyet kararı değildir; yalnız yazdığınız senaryonun faiz etkisini sıfırlar.

İki matrahın faizleri önce tam kesir olarak hesaplanır. Kuruş altındaki parçalar bu aşamada atılmaz. Kesin akdi faiz ile kesin gecikme faizi toplanır ve toplam yalnız bundan sonra kuruşa yuvarlanır. Yarım kuruş tam eşikteyse yukarı yuvarlama uygulanır. Böylece ana toplam, ekranda ayrı ayrı yuvarlanmış iki bileşenin toplanmasına bağlı olmaz; matematiksel toplamın kendi kesin değerinden üretilir.

Bileşenler okunabilirlik için ayrı kuruş görünümleriyle de gösterilebilir. Bunları topladığınızda ana toplamla bir kuruş fark görebilirsiniz. Bu farkı açıklayan uzlaşma, ana toplamdan görünen bileşenler toplamının çıkarılmasıyla bulunur. Sıfır olmayan uzlaşma yeni bir faiz veya ücret değildir. Yalnız farklı aşamalarda yapılan yuvarlamaların gösterim üzerindeki etkisidir; gerçek bir para çıkışı gibi toplamın üstüne tekrar eklenmez.

Çok küçük bir kesin faiz, kuruşa çevrildiğinde sıfır görünebilir. Bu durumda kesin tutar yine sıfır olmayabilir. Kesir gösterimi ile kuruş sonucunu birlikte okumak, özellikle küçük anapara veya kısa aralıklarda farkı anlamanızı sağlar. Hesap hassasiyeti ile tahsilat hassasiyeti aynı kavram değildir. Bu araç kendi yuvarlama kuralını açıklar; bankanızın hesapladığı tutarın aynı sonucu vermek zorunda olduğunu ileri sürmez.

Karşılaştırma için aynı K anaparası ve aynı gün sayısı, bütünüyle kullanıcı akdi oranıyla ayrıca hesaplanır. Bu yalnız oran etkisini inceleyen bir referanstır. Asgari payı zamanında tamamen ödemiş olsaydınız oluşacak senaryo değildir; çünkü böyle bir ödeme P’yi ve dolayısıyla kalan K’yı da değiştirebilirdi. Buradaki referansta anapara azaltımı, kalan tutar ve tarihler aynen korunur; yalnız G payına da akdi oran uygulanır.

Asıl kesin toplamdan referansın kesin faizi çıkarılarak imzalı kesin fark elde edilir. Bu fark daha sonra kendi başına kuruşa yuvarlanır. Öte yandan iki ayrı yuvarlanmış toplamı birbirinden çıkarmak başka bir gösterim adımıdır. İki sonuç bazen bir kuruş farklılaşabilir; aralarındaki uzlaşma bu nedenle ayrıca açıklanır. Kesin farkın kuruş görünümü ile yuvarlanmış toplamların farkını aynı işlem sanmayın.

G sıfırsa veya iki kullanıcı oranı eşitse kesin fark sıfırdır. Gecikme oranı daha yüksekse diğer şartlar aynıyken fark negatif olmaz; daha düşükse işaret tersine dönebilir. Bu karşılaştırma yalnız seçilen iki oranı aynı kalan tutar üzerinde ayırır. Gerçek bir ödeme kararının bütün etkilerini, vergi değişimini, banka mahsup sırasını veya yeni hesap dönemindeki borcu açıklamaz.

Önce yalnız kapsam içindeki alışveriş anaparasını belirleyin. D’ye bu tutarı, M’ye onun içinde varsaydığınız asgari payı, P’ye de son ödeme gününe kadar bu anaparaya sayıldığını varsaydığınız azaltımı yazın. M ve P’nin D’yi aşmadığını kontrol edin. Gerçek nakit ödemenizi doğrudan P kabul etmek yerine bu girişin açık bir anapara azaltımı varsayımı olduğunu koruyun; araç hesap hareketi çözümlemez.

Ardından etkili son ödeme, hesap ve sonraki kesim tarihlerini girin. Hesap gününün kesimden önce olduğuna bakın ve kendi aylık oranlarınızı yazın. Sonuçta önce K, G ve A tutarlarını okuyun; sonra sayılan günlerin beklediğiniz aralıkla eşleştiğini kontrol edin. En son kesin faizleri, ana kuruş toplamını ve varsa bileşen uzlaşmasını birlikte inceleyin. Böylece yanlış matrah veya tarih girişini sonuçtaki bir kuruş ayrıntısıyla karıştırmazsınız.

Aynı D, M, oran ve tarihlerle P için farklı varsayımlar deneyebilirsiniz. P, M’ye yaklaşırken gecikme payı azalır; M’ye ulaştığında G sıfır olur. P bundan sonra arttıkça yalnız kalan akdi matrah azalır. Her denemede P’nin gerçek ödeme talimatı olmadığını hatırlayın. Bankaya yatırılan tutarın hangi borca ne kadar sayılacağını bu araç hesaplamadığı için, denemeyi nakit ödeme önerisine dönüştürmeyin.

İki farklı P girişinin ana toplamlarını karşılaştırmakla, tek sonucun içindeki tümü akdi referansını karşılaştırmak farklıdır. İlkinde kalan anapara değişebilir. İkincisinde aynı kalan anapara korunup yalnız oran uygulaması değiştirilir. Sonuçları değerlendirirken hangi girdinin değiştiğini not edin. Bütün bu denemeler son ödeme sonrası ve sonraki kesim öncesi dar aralıkta kalır; hesap kesiminden son ödeme tarihine kadar doğabilecek faiz bu karşılaştırmaya dahil edilmez.

D=10.000,00 TL, M=2.000,00 TL ve P=1.000,00 TL olsun. Aylık akdi oran yüzde 3, aylık gecikme oranı yüzde 4 girilir. Son ödeme 10 Ekim 2026, hesap tarihi 16 Ekim 2026 ve sonraki kesim 1 Kasım 2026’dır. Son ödeme günü hariç, hesap günü dahil altı gün sayılır. Kalan anapara 9.000,00 TL, gecikme matrahı 1.000,00 TL ve akdi matrah 8.000,00 TL olur.

Akdi bileşen 48,00 TL, gecikme bileşeni 8,00 TL ve toplam 56,00 TL’dir. Aynı 9.000,00 TL’nin tamamına akdi oran uygulanan referans 54,00 TL, kesin farkın kuruş görünümü 2,00 TL olur. Bu 2,00 TL başka bir ödeme yaparak tasarruf edeceğiniz tutar olarak okunmaz. Aynı kalan anapara üzerindeki iki oran uygulamasının farkıdır; daha fazla azaltım varsaymak ayrı bir hesap gerektirir.

D=10,00 TL, M=5,00 TL, P=0,00 TL, aylık akdi ve gecikme oranları yüzde 3 olsun. Son ödeme 10 Ekim 2026, hesap tarihi 11 Ekim 2026 ve sonraki kesim 1 Kasım 2026 girilir. Bir günlük aralıkta A ve G ayrı ayrı 5,00 TL’dir. Her bileşenin kesin faizi 0,005 TL, yani yarım kuruştur.

Ayrı kuruş görünümleri 0,01 TL ve 0,01 TL olur. Oysa kesin toplam 0,010 TL olduğundan ana toplam 0,01 TL’dir. Görünen bileşenler toplamı 0,02 TL ile ana toplam arasındaki uzlaşma −0,01 TL’dir. Bu eksi değer bir indirim değil, gösterim farkıdır. İki oran eşit olduğu için aynı kalan tutarın tümü akdi referansı da 0,01 TL ve kesin faiz farkı sıfırdır.

D=5.000,00 TL, M=1.000,00 TL, P=1.500,00 TL olsun. Aylık akdi oran yüzde 2,5, gecikme oranı yüzde 3,5 girilir. Son ödeme 28 Şubat 2028, hesap tarihi 1 Mart 2028 ve sonraki kesim 15 Mart 2028’dir. Artık yıldaki 29 Şubat ile 1 Mart sayılarak iki gün bulunur; son ödeme günü olan 28 Şubat sayılmaz.

P varsayılan asgari payı aştığı için G sıfır, K ve A 3.500,00 TL’dir. Akdi faizin kesin değeri 35/6 TL, kuruş sonucu 5,83 TL olur. Gecikme bileşeni sıfırdır. Tümü akdi referansı zaten aynı matrah ve oranı kullandığından kesin fark da sıfırdır. Gerçek takvimde bir artık gün bulunması aylık oran normalizasyonunun paydasını değiştirmez; bu örnekte payda yine otuzdur.

D sıfırdan büyük ve en çok 1 trilyon TL olabilir. M ve P, sıfır ile D arasında kesin kuruş tutarlarıdır. Aylık oranlar sıfır ile yüzde 100 arasında ve en çok altı ondalık basamakla girilir. Tarihler 1900–2100 aralığındaki geçerli Gregoryen takvim tarihleridir. Son ödeme ile sonraki kesim arasındaki mesafe en çok 62 gün olabilir. Bu teknik aralıklar güncel hukuki oran, ürün limiti veya zorunlu ekstre süresi belirlemez.

İncelenen arada anapara azaltımı, yeni alışveriş veya başka hareket olmadığı varsayılır. Nakit kullanım, yabancı para, ticari veya kurumsal kart, eski faiz ve vergi, ücret, muacceliyet bildirimi ve sonraki kesim işlemleri kapsam dışındadır. Hesap kesiminden son ödeme tarihine kadar oluşabilecek faiz de burada hesaplanmaz. Sonuç bu yüzden kartınızın toplam borcu, kapama tutarı veya yeni ekstre tahmini olarak kullanılmaz; hesaplanan faiz ayrıca ödenmiş de sayılmaz.

TCMB · Kredi Kartı İşlemlerinde Uygulanacak Azami Faiz Oranları, ilan edilen tavanlarla bankaların fiilen belirlediği oranları ayırır. Kaynak 16 Ekim 2026’da okunmuştur. Sayfanın bütünü için görünür yayın veya son güncelleme tarihi bulunmamıştır; tablodaki geçerlilik tarihleri ilgili oran dönemlerine aittir. Bu hesaplayıcı o tablodan oran seçmez veya kullanıcı girişinin güncel tavana uygunluğunu denetlemez.

Yapı Kredi · Akdi ve Gecikme Faizi Hesaplama Örnekleri, son ödeme sonrası ödenmemiş asgari kısım ile kalan akdi kısmın ayrımı ve gün/30 örneği için okunmuştur. Okuma tarihi 16 Ekim 2026’dır. Görünür yayın, son güncelleme veya genel yürürlük tarihi bulunmamıştır. Kaynak örneklerindeki yazım tutarsızlıkları nedeniyle buradaki açık senaryo formülleri esas alınır; kaynak oranları otomatik seçilmez.

Garanti BBVA · Kredi Kartı Üyelik Sözleşmesi, 7.1 ve 7.3 bölümleri için 16 Ekim 2026’da okunmuştur. Bu bölümler iki faiz matrahını, gerçek ödemenin önce ücret, komisyon ve faizlere sayılmasını ve temerrütte de bileşik faiz uygulanmamasını açıklar. Ayrıca borcun tamamının istenmesi ayrı koşullara bağlıdır; model bu aşamayı işlemez. Adresteki 2025 klasörü kesin yayın, güncelleme veya herkes için yürürlük tarihi kanıtı değildir.

Kaynaklar modelin bağlamını destekler; bütün bankalara ait gün sayımı veya yuvarlama kuralını doğrulamaz. Buradaki temiz anapara, varsayılan azaltım, tarih sınırı ve kesin kesir yöntemi açık senaryo kurallarıdır. Kaynak okuma tarihi yürürlük tarihi sayılmaz ve tam güncel hukuki bütünlük iddiası kurulmaz. Sonuçta görünen tutar, gerçek ekstreyi yeniden düzenleyen veya belirli bir ödemenin mahsubunu onaylayan resmî borç hesabı değildir.