Binek Araç Gider Kısıtlaması Hesaplama Rehberi

Araç üç ayrı işlem türü sunar: tek aracın tek tam aylık kirası, uygunluğu dışarıda doğrulanmış cari faaliyet gideri tabanı ve tek edinime ait ayrıca gider yazma tercihi doğrulanmış ÖTV ile KDV toplamı. Her işlem kendi kuralıyla değerlendirilir. Kira dalındaki parasal sınır cari gider dalına taşınmaz; cari gider dalındaki yüzde oranı da kira veya edinim vergileri üzerinden ikinci kez uygulanmaz.

Sonuçlarda “Senaryoda sınır içi pay” ve “Senaryoda sınır dışı pay” ifadeleri kullanılır. Bu adlandırma, seçilen sayısal işlemin ne yaptığını anlatır. Sınır içindeki payın her koşulda indirilebilir gider olduğu, dışarıdaki payın kullanıcının kayıtlarında kesin olarak belirli bir sınıfa girdiği veya herhangi bir vergi borcu doğduğu kararı verilmez. Belge, mükellefiyet ve işlem koşulları hesap dışında kalır.

Aynı araç için bir ay içinde hem kira hem yakıt harcaması bulunabilir. Bu durum, iki tutarın tek girişte birleştirilmesini gerektirmez. Kira tutarı kira dalında, uygun cari gider tabanı cari gider dalında ayrı senaryolar olarak incelenebilir. Ayrı hesapların sonuçlarını birleştirerek beyan tutarı oluşturmak ise bu aracın işlevi değildir. Tutarların birbirini tekrar etmediği de kullanıcı tarafından kontrol edilmelidir.

7194 sayılı Kanun 5 Aralık 2019 tarihinde kabul edilmiş, 7 Aralık 2019 tarihli ve 30971 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. Kanunun 13 ve 14 üncü maddeleri, Gelir Vergisi Kanununun ticari ve mesleki giderlerle ilgili hükümlerinde binek otomobil sınırlamalarını düzenlemiştir. İlgili yürürlük hükmü, yayım tarihini ve 1 Ocak 2020'den başlayan vergilendirme dönemlerine uygulanmayı ayrı ayrı belirtir. Bunlar aynı tarih olarak gösterilmemelidir.

311 sayılı Gelir Vergisi Genel Tebliği 27 Mayıs 2020 tarihli ve 31137 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmıştır. Beşinci bölümü, binek otomobillere ilişkin kiralama, edinim, cari gider ve amortisman uygulamalarını açıklar. Tebliğin yürürlük maddesi yayım tarihini esas alır. Okunan GİB metninde sonraki değişikliklere ilişkin dipnotlar bulunması, bütün değişiklik zincirinin bu araç için eksiksiz denetlendiği iddiasını kurmaya yeterli görülmemiştir.

2026 parasal sınırları için doğrudan okunan asıl belge, 332 sayılı Gelir Vergisi Genel Tebliğidir. Belge 31 Aralık 2025 tarihli, 33124 sayılı Resmî Gazete'nin beşinci mükerrer nüshasında yayımlanmış ve 1 Ocak 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Böylece belgenin yayın tarihi, sınırların uygulanacağı dönem ve bu rehberin kaynakları okuduğu gün birbirinden ayrılır. Aşağıdaki tablo bu sabit kesitteki dört tutarı gösterir.

GİB'in Şubat 2026 tarihli, 590 numaralı Serbest Meslek Kazancı Vergi Rehberi ile Mart 2026 tarihli, 606 numaralı Kurumlar Vergisi Beyan Rehberi de 2026 tutarlarını gösterir. Bu rehberler ağırlıklı olarak 2025 kazançlarının beyanını açıklarken 2026 sınırlarını ayrıca belirtmektedir. Rehberin yayın yılı ile hesaplanan işlemin dönemi bu nedenle karıştırılmamalıdır. Belgelerdeki yayın ayları doğrulanmış, kesin web yayın günleri doğrulanmamıştır.

Kira dalında girilecek tutar, tek bir binek aracın tek tam aylık KDV hariç kira bedelidir. Standart kapsam ve 2026 dönemi doğrulanmışsa sınır içi pay, girilen tutar ile 46.000 TL'nin küçük olanıdır. Sınır dışı pay, kira tutarından sınır içi pay çıkarılarak bulunur. Girilen tutar sınırın altındaysa bu senaryodaki sınır dışı pay sıfır olabilir; bu, diğer vergi veya belge koşulları hakkında bir sonuç değildir.

Bu dalda kira tutarına ayrıca yüzde yetmiş uygulanmaz. Örneğin bir bedelin kira sınırını aşması, kalan sınır içi kısmın bir kez de cari gider oranıyla azaltılmasını gerektiren bir model oluşturmaz. Ekranda seçilen işlem kira ise yalnız kira dalının kuralı çalışır. Kullanıcı aynı girişe bakım, yakıt veya başka kalem eklerse araç bunları kendiliğinden ayıramaz; giriş öncesinde tutarların ayrıştırılması gerekir.

Birden fazla aracın toplam kirası, birkaç aylık toplu ödeme veya günlük kiralama bu dalın girdisi değildir. Finansal kiralama ödemeleri de burada değerlendirilmez. Bunların her birinde işlem niteliği ya da dönem dağılımı farklılaşabilir. Araç toplam faturadaki tutardan araç sayısı çıkarmaz, günlere dağıtım yapmaz ve bir sözleşmenin hangi bölümlerinin tek tam aya karşılık geldiğine karar vermez.

KDV'den istisna faaliyetler ve indirilemeyen KDV'nin gider tabanına etkisi ayrıca değerlendirme gerektirir. Bu nedenle kira dalındaki “KDV hariç” koşulu açıkça korunur. Faturanın genel toplamını girmek, hesap tarafından otomatik olarak KDV ayıklanacağı anlamına gelmez. Kullanıcı KDV'nin indirim durumunu veya kendi işleminde kullanılacak doğru tabanı bilmiyorsa standart kira senaryosunun uygunluğu henüz doğrulanmış sayılmaz.

Cari gider dalı, kapsamı ve tutarı dışarıda doğrulanmış bir faaliyet gideri tabanını yüzde yetmiş ve yüzde otuz paylarına ayırır. Girilen tutarın yüzde yetmişi senaryoda sınır içi, yüzde otuzu sınır dışı paydır. Bu dalda 46.000 TL kira sınırı veya 1.200.000 TL edinim vergisi sınırı uygulanmaz. Gider tabanının büyüklüğü, başka bir dalın parasal sınırını bu hesaba taşımaz.

Yakıt, bakım veya sigorta gibi bir gider adı tek başına her faturanın bu dala bütünüyle alınabileceğini göstermez. İşle ilgili olma, belgelendirme, döneme aidiyet ve tutarın doğru ayrıştırılması hesap dışında doğrulanır. Girilen paranın hangi kısmının indirilebilir KDV olduğu araç tarafından belirlenmez. Girdi, bu tür ayıklamalar tamamlandıktan sonra ilgili senaryoya uygun olduğu doğrulanmış tutarı temsil eder.

Bu dalın tabanına kira, edinim ÖTV ve KDV'si, amortisman, finansman veya maliyete eklenmesi gereken harcamalar alınmaz. MTV ve cezalar da bu dar faaliyet gideri hesabının dışında tutulur. Araç bir harcamanın cari gider mi, maliyet unsuru mu olduğuna karar vermediği için bir onarım veya yenileme işleminde bu ayrımın belirsiz olması halinde kullanıcı önce sınıflandırmayı dışarıda doğrulamalıdır.

Yüzde otuz payın hesaplanması, kullanıcının defterinde bir kaydın otomatik kurulması değildir. Benzer şekilde yüzde yetmiş pay, başka koşul aranmadan kazançtan indirilebilecek kesin tutar olarak okunmamalıdır. Model yalnızca doğrulanmış tabana seçilen oranları uygular. Vergi matrahı, vergi tasarrufu, ödenecek gelir veya kurumlar vergisi ve KDV beyannamesi bu iki paydan türetilmez.

Edinim dalında iki ayrı para girişi bulunur: ÖTV tutarı ve KDV tutarı. Kullanıcı bunların cari 2026 dönemindeki tek bir edinime ait olduğunu ve ayrıca gider yazma tercihinin hesap dışında doğrulandığını belirtir. İki tutar kesin olarak toplanır. Senaryoda sınır içi pay, bu toplam ile 1.200.000 TL'nin küçük olanıdır; sınır dışı pay ise toplamın kalan kısmıdır.

Sınır, iki verginin toplamına bir kez uygulanır. ÖTV için ayrı 1.200.000 TL, KDV için ayrı 1.200.000 TL sınır varmış gibi hesap yapılmaz. Ayrıca bu işlem araç satış bedelinin sınırlandırılması değildir. Araç bedeli için giriş alanı bulunmaz. Kullanıcı satış bedelini, vergisiz fiyatı veya fatura genel toplamını vergi alanlarından birine yazarak aynı hesabı elde etmiş olmaz.

ÖTV ile KDV'nin tutarları belgelerden veya başka doğrulanmış çalışmadan alınmalıdır. Araç ÖTV oranı seçmez, KDV oranı hesaplamaz, KDV matrahını kurmaz ve bir vergiyi diğerinden üretmez. Girilen iki tutarın doğru olması kullanıcıya ait bir ön koşuldur. Vergilerin maliyete eklenmesi seçilmişse veya bu tercih belirsizse bu dal hesap üretmez; ayrıca gider tercihinin doğrulanması gerekir.

1.380.000 TL ve 2.600.000 TL amortisman sınırlarının kaynak tablosunda bulunması, edinim dalının bir amortisman planı hazırladığı anlamına gelmez. Kullanım ömrü, yıllık oran, kıst amortisman, satışta düzeltme ve geçmiş yıllara ait edinimler bu hesapta ele alınmaz. Ayrı gider seçimi ile maliyete ekleme tercihinin sonuçları arasında otomatik karşılaştırma veya kullanıcıya hangi tercihi yapması gerektiğine dair öneri de üretilmez.

Her ayrı para alanı sıfır ile 100 milyon TL arasında, en fazla kuruş hassasiyetinde doğrulanır. Edinim dalında bu sınır ÖTV ve KDV alanlarının her biri için ayrıdır; toplam bu iki geçerli girişin toplamıdır. Sıfır giriş, işlemin vergi bakımından geçerli olduğunu göstermez. Yalnızca seçilmiş senaryoda o alana sıfır tutar verildiğini ifade eder. Negatif veya sınır dışındaki girişlerle sonuç alınmaz.

Giriş metnindeki ondalık ayırıcı, binlik gösterim ve son sıfırlar sessizce değiştirilerek başka bir sayı anlamına taşınmamalıdır. Örneğin kuruşu gösteren son sıfırlar, kullanıcının beyan ettiği parasal değerin görünümünü korur. Tutarın nasıl yorumlandığı konusunda tereddüt varsa alanın açıklamasına uygun gösterimle yeniden giriş yapılmalıdır. Araç, belirsiz bir para metninden kullanıcının neyi kastettiğine ilişkin tahminde bulunarak hesap tamamlamaz.

İşlemlerin ara adımlarında yuvarlama yapılmaz. Cari gider dalında yüzde oranlarının kesin sonucu kuruşun altında bir bölüm içerebilir. Sınır içi ve sınır dışı payların ekranda gösterilen tutarları birbirinden bağımsız olarak son kuruşa, yarım yukarı yöntemiyle yuvarlanır. Bu sunum kuralı bir muhasebe veya mevzuat zorunluluğu olarak ileri sürülmez; hesap senaryosunun açıkça belirtilen sayısal gösterimidir.

İki gösterim ayrı yuvarlandığında toplamları girişten bir kuruş farklı olabilir. Bu durum gizlenmez ve paylardan biri sessizce değiştirilmez. Görünen fark, giriş toplamından iki görünür payın toplamı çıkarılarak gösterilir. Böylece kontrol eşitliği “giriş toplamı = görünür sınır içi pay + görünür sınır dışı pay + gösterim farkı” biçiminde korunur. Bu fark, yeni bir gider, vergi veya ödeme kalemi değildir.

Metin olarak girilen tutarın özgün ondalık değeri de doğrulanır. Örneğin “1,0000000000000001” sessizce bir liraya dönüştürülerek kabul edilmez; buna karşılık “1,230000” ve “1,23” aynı para tutarını korur. Daha önce başka bir uygulamada sayıya çevrilirken kaybolmuş basamaklar geri getirilemez. Uzun bir yazımın sırf uzun olduğu için reddedilmesi yerine, parasal değeri koruyup korumadığı denetlenir.

Sonuca bakarken önce işlem türünün, ardından toplam tabanın doğru olduğunu kontrol etmek gerekir. Kira dalında taban aylık kira bedeli, cari gider dalında doğrulanmış faaliyet gideri tutarı, edinim dalında ise iki verginin toplamıdır. Aynı büyüklükte üç giriş farklı kurallara bağlı olarak farklı paylar verebilir. Bu farklılık hesap hatası değil, seçilen işlemin niteliğinden kaynaklanan model ayrımıdır.

Sınır dışı payın sıfır görünmesi, KDV'nin tamamının indirilebildiğini veya belgenin tamamının gider kabul edildiğini kanıtlamaz. Hesaplanmayan vergi ve muhasebe sonuçları sıfır varsayılmaz. Bir sonucu aktarırken tutarla birlikte seçilen dönemi, kapsamı, işlem türünü ve kullanılan tabanın anlamını saklamak, sayının daha sonra başka bir işlem için yanlış kullanılmasını önlemeye yardımcı olur.

Bir işletmenin elinde tek aracın tek tam aylık kira bilgisi bulunduğunu düşünün. İlk kontrol, bilginin 2026 dönemine ve bu dar standart kapsama ait olup olmadığıdır. Ardından KDV hariç kira tutarı, diğer harcamalardan ayrılarak belirlenir. Günlük sözleşme, finansal kiralama, peşin çok dönemli ödeme veya farklı KDV durumu söz konusuysa bu akışın uygunluğu yeniden değerlendirilmelidir.

Uygunluğu dışarıda doğrulanan kullanıcı kira dalını seçer, tutarı girer ve sonuçta kullanılan toplamın kendi girdisiyle aynı olduğunu kontrol eder. Görünen iki pay, 46.000 TL sınırıyla yapılan senaryoyu açıklar. Sonuç üzerinde ayrıca yüzde yetmiş işlemi yapılmaz. Kira dışındaki bir harcama için yeni bir senaryo kurulacaksa bu tutar ilk hesaba eklenmeden, kendi niteliğiyle ayrı ele alınır.

Bir binek araç ediniminde ÖTV ve KDV tutarları biliniyor olabilir; ancak tutarların bilinmesi tek başına edinim dalını kullanmak için yeterli değildir. Önce ayrıca gider tercihi ile cari 2026 dönemindeki tek edinim kapsamı dışarıda doğrulanır. Vergilerin maliyete eklendiği veya tercihinin henüz belirlenmediği dosyada, edinim dalından bir sınır içi pay üreterek tercih kararı verilmez.

Ön koşullar doğrulanınca kullanıcı iki vergiyi ayrı alanlara girer ve toplamın belgelerindeki tutarlarla uyumunu kontrol eder. Araç bu toplama tek sınır uygular. Sonuç, bir verginin oranını veya indirim hakkını açıklamaz. Kullanıcı sonrasında kayıt veya beyan hazırlayacaksa araç çıktısını kendi başına yeterli belge saymaz; kişisel durumun gerektirdiği değerlendirme ve doğrulamalar hesap dışında yapılır.

Bir işletmenin tek aracı için 2026 dönemine ait tek tam aylık kira tutarı 62.000,01 TL olarak doğrulanmıştır. Bu tutar KDV hariçtir ve bakım, yakıt veya başka kalem içermemektedir. Kullanıcı standart kapsamın kendi işlemine uygunluğunu dışarıda doğruladığı için kira dalını seçer. Örnekte amaç, aylık kira sınırının yalnız bu kira bedeline nasıl uygulandığını göstermektir.

Ana sonuç: 46.000,00 TL.

Bu örnekte cari gider oranı devreye girmez. Kira sınırının uygulanmasından sonra görünen paylar, bu senaryonun sayısal ayrımıdır. Faturadaki KDV'nin indirim durumuna, işletmenin beyanına veya kira dışındaki masrafların niteliğine ilişkin ek karar üretilmez. Aynı aya ait yakıt faturası varsa o tutar, gerekli ayıklamalar ve dış doğrulamalar tamamlandıktan sonra ayrı bir cari gider senaryosunun konusu olabilir.

Bir kullanıcının cari faaliyet gideri senaryosu için dışarıda doğruladığı taban 100.000,05 TL'dir. Kira, MTV, ceza, edinim vergileri, amortisman, finansman ve maliyetleştirme kapsamındaki tutarlar bu tabana eklenmemiştir. İndirilebilir KDV'ye ilişkin ayıklama da hesap dışında tamamlanmıştır. Örnek, yüzde paylarının hesaplanması yanında iki payın bağımsız kuruş yuvarlamasının görünür bir fark doğurabilmesini anlatır.

Ana sonuç: 70.000,04 TL.

Bu girişte kesin yüzde sonuçları ekrana gelirken ayrı ayrı yuvarlanır. Bu nedenle görünür paylar 70.000,04 TL ve 30.000,02 TL olur; kontrol farkı eksi 0,01 TL olarak gösterilir. Toplamın korunması bu farkla açıklanır. Fark, bir tutarın diğerinden saklanması veya ek bir vergi doğması anlamına gelmez. Araç payları değiştirerek eşitlik varmış gibi göstermez.

Cari 2026 dönemindeki tek bir binek araç ediniminde ÖTV 850.000,01 TL, KDV 500.000,02 TL olarak dışarıda doğrulanmıştır. Kullanıcı ayrıca gider tercihini de hesap dışında belirlemiş ve bu dal için uygun olduğunu doğrulamıştır. Araç satış bedeli bu örneğe dahil edilmez. Hesap yalnız verilen iki verginin toplamını, edinim vergileri için seçilen tek sınırla karşılaştırır.

Ana sonuç: 1.200.000,00 TL.

Bu örnekte iki vergi tek tabanda toplanır; sınır her bir vergiye ayrı uygulanmaz. Elde edilen paylar KDV indirim hakkını belirlemez ve vergilerin maliyete eklenmesiyle ortaya çıkabilecek amortisman sonuçlarıyla karşılaştırılmaz. Ayrıca gider tercihi yerine maliyete ekleme seçilseydi aynı girdilerle bu dalda sonuç alınamazdı. Tercihi araç belirlemediği için hesap, tercih yapılmadan kullanılabilecek bir karar mekanizması olarak sunulmaz.

Bir aracın binek otomobil sayılıp sayılmadığı yalnız adı, markası veya ruhsattaki gündelik tanımı üzerinden otomatik belirlenmez. Kiralama veya işletme faaliyetiyle bağlantılı istisnalar da her şirket aracına topluca uygulanmaz. Kapsamı farklı veya belirsiz bir araç, mükellef ya da işlem için standart seçim kullanılmamalıdır. Bu hesapta yer almayan özel durumların bulunması, o durumlara aynı oranı uygulayarak sonuç üretmeyi haklı kılmaz.

Günlük kiralama ve gerçek gün sayısına göre dağıtım, finansal kiralama, serbest meslek peşin ödemeleri, geçmiş dönem düzeltmeleri ve birden çok dönemin birleştirilmesi hesap dışında kalır. Amortismanın edinim yılına bağlı sınırı, kıst uygulama, faydalı ömür ve satış işlemleri de hesaplanmaz. Kaynaklarda bu konulara yer verilmesi ile dar bir aracın bu konuları uygulaması birbirinden ayrı tutulmalıdır.

KDV Kanununun 30 uncu maddesi yönünden alış KDV'si, kullanım amacı, indirimi kabul edilmeyen giderle bağlantı ve istisna faaliyetler ayrıca önem taşır. Araç bu koşulları incelemez ve kullanıcıya “indirilecek KDV” sonucu vermez. Vergi oranı, mükellefiyet veya özel durum üzerinden kişisel sonuç çıkarılmadığı için para alanlarının doğru hazırlanması bu modelin vazgeçilmez ön koşuludur.

- 7194 sayılı Kanunun TBMM kabul metni ve TBMM yayın bilgileri: kabul, yayın ve ilgili uygulama başlangıcı ayrı okunmuştur. - 311 sayılı Tebliğin GİB sayfası ve doğrudan okunan resmî metin sunumu: özellikle beşinci bölümün kapsam ve işlem ayrımları için kullanılmıştır. - 332 sayılı Tebliğin asıl GİB PDF'si: 2026 tutarlarının ve 1 Ocak 2026 yürürlüğünün birincil belgesidir. - GİB 2026 Serbest Meslek Kazancı Vergi Rehberi: Şubat 2026, yayın numarası 590. - GİB 2026 Kurumlar Vergisi Beyan Rehberi: Mart 2026, yayın numarası 606. - GİB 2024 Binek Otomobil Rehberi: Aralık 2024, yayın numarası 532; 2026 tutarının yerine kullanılmadan kapsam ayrımlarında okunmuştur. - GİB KDV Genel Uygulama Tebliği: KDV indirim durumunun gider payı hesabından ayrı değerlendirilmesi gerektiğini gösteren açıklamalar için okunmuştur.

Kaynaklara erişim tarihi 16 Ekim 2026'dır. Bu liste, belirtilen belgelerin doğrudan okunduğunu gösterir; bütün 2026 mevzuat değişikliklerinin eksiksiz denetlendiği veya kullanıcının kişisel dosyasına ilişkin hukuki sonucun kesinleştirildiği iddiasını taşımaz. Rehber ve hesap, bu tarihe bağlanmış dar senaryonun sınırlarıyla birlikte kullanılmalıdır.